Over Delfshaven 400

Vier eeuwen komen en gaan tijdens Delfshaven400

In 2020 herdenken Nederland, Engeland en de Verenigde Staten de zeereis die de Pilgrims in het jaar 1620 naar Amerika maakten. Voordat de Pilgrims uit Nederland vertrokken, brachten zij een nacht door in Delfshaven. Daarom staat Delfshaven deze zomer in het teken van Delfshaven400: een vier weken durend, multicultureel stadsfeest waar viering en herdenking elkaar verrijken.

Waarom Delfshaven400?

Delfshaven is een historisch pareltje in een moderne stad, maar een echte trekpleister is het niet. En dat is vreemd, gezien de indrukwekkende geschiedenis van de wijk, de vele bezienswaardigheden en de bruisende gemeenschap die er woont. Kortom, Delfshaven verdient een duwtje in de rug.
Door de krachten te bundelen met ondernemers, wijkbewoners en culturele instellingen brengt Delfshaven400 de wijk op een creatieve manier voor het voetlicht in binnen- en buitenland. Hoewel Delfshaven400 een eenmalige manifestatie is, markeert het evenement het startpunt van een duurzame campagne die de wijk de komende jaren op de kaart zal zetten als een aantrekkelijk en gastvrij woon-, werk-, en uitgaansgebied.

De Pilgrims, wie waren dat eigenlijk?

Kolonisten zou je ze kunnen noemen, of migranten wellicht. Daar zijn de meningen over verdeeld. Dat de Pilgrims geschiedenis schreven, is echter zonneklaar.
Die geschiedenis begint in de eerste jaren van de 17e eeuw, wanneer de Pilgrims – een groep Engelse, calvinistisch georiënteerde, puriteinen – het aan de stok krijgen met de Engelse koning. De koning wilde dat Pilgrims zich conformeerden aan de leer van de Anglicaanse Kerk. De rechtlijnige Pilgrims weigerden dit en om vervolging te ontlopen, besloot een gedeelte van hen Engeland te verlaten en zich in Nederland te vestigen. In Leiden, om precies te zijn.

Speedwell en Mayflower

Twaalf jaar nadat de Pilgrims in Leiden neerstreken, vertrokken ze weer. Dit keer naar Amerika. Hun reis liep van Leiden naar Delfshaven, waar zij aan boord gingen van het schip de Speedwell, dat hen naar het Engelse Plymouth bracht. Daar werden ze herenigd met een groep geloofsgenoten die eveneens naar Amerika wilden vertrekken. Verdeeld over de Speedwell en het gewapende koopvaardijschip de Mayflower vervolgden de Pilgrims hun reis naar de nieuwe wereld.
Tot twee keer toe moesten de schepen terugkeren naar Engeland, omdat de gammele Speedwell water maakte. Uiteindelijk werd besloten de Speedwell achter te laten en gezamenlijk met de Mayflower de Atlantische Oceaan over te steken. Na een tocht vol ontberingen bereikten de Pilgrims op 21 november 1620 de kust van Noord-Amerika. Daar stichtten zij de permanente nederzetting New Plymouth, in een streek die vandaag bij de staat Massachusetts hoort. De reis van de Pilgrims is wereldberoemd en een belangrijk hoofdstuk in de ontstaansgeschiedenis van de Verenigde Staten. Maar hun komst had ook een keerzijde.

Over trots en tranen

Het verhaal van de Pilgrims is tot in den treure beschreven door geschiedschrijvers van een trotse natie. Trots is er over de pioniersgeest van de Pilgrims, over hun doorzettingsvermogen en over de samenleving die zij stichtten. Vier eeuwen later stammen 25 miljoen Amerikanen af van de mannen, vrouwen en kinderen die in 1620 naar Amerika vertrokken. Barack Obama bijvoorbeeld.
De tranen zitten verstopt in het lot van de Native Nations. De komst van de Pilgrims en andere Europeanen, mondde immers uit in een catastrofe voor de inheemse bevolking van Noord-Amerika. Duizenden jaren oude culturen werden van de kaart geveegd, of raakten volledig ontwricht.

Piet Heyn en de Hollandse Handelsgeest

Trots en tranen vinden we ook in de geschiedenis van hun haven van vertrek. Delfshaven is tenslotte een stukje Gouden Eeuw in Rotterdam. De Verenigde Oost-Indische Compagnie bouwde er zijn schepen en Piet Heyn bezorgde de Republiek een zilvervloot. De commandant van de West-Indische Compagnie verdiende er een standbeeld mee. Trots tuurt hij vandaag de dag vanaf zijn sokkel over zijn geboortewijk.
Maar tranen zijn er ook. Want waren het niet de Verenigde Oost-Indische Compagnie en de West-Indische Compagnie die hun koffers vulden met de handel in slaven? Ook dat verleden draagt Delfshaven met zich mee.  De slachtoffers van de Hollandse handelsgeest worden vandaag de dag herdacht met een slavernijmonument. Ook dit beeld staat in de wijk Delfshaven. Trots en tranen dus.

Delfshaven, het pareltje van Rotterdam

Vier eeuwen na het bezoek van de Pilgrims is Delfshaven een bruisende smeltkroes, waar mensen met uiteenlopende sociale en culturele identiteiten samen leven, werken en uitgaan. Sommigen wonen al decennia aan de oevers van de Schie, anderen komen net kijken. Wat zijn hun verhalen en hoe drukken zij een stempel op de wijk?
Vanaf 17 juli neemt Delfshaven400 je mee op een vier weken durende reis door het heden en verleden van Delfshaven, het pareltje van Rotterdam.

DELFSHAVEN400

Doorlopend   |   17 jul t/m 9 aug
De vier themaweekenden – PLAY, PAUSE, FORWARD en REWIND – zijn aaneengehecht met een doorlopend programma. Zo kun je meer leren over de Pilgrims op een expositie in de Pelgrimskerk, of een kijkje nemen op het VOC-schip de Halve Maen, dat voor anker ligt in de Achterhaven. Met TimeTransit maak je een tijdreis met je telefoon en beleef je hoe Delfshaven er 400 jaar geleden uitzag. Het kloppende hart van Delfshaven400 vind je op het Piet Heynsplein. Daar proef je de bijzondere gerechten uit alle windstreken, dans je op de beats van de buurt en luister je naar de spannende, ontroerende en komische verhalen van mensen die van Delfshaven een thuishaven maakten.

PLAY   |   17 t/m 19 jul
Openingsweekend en het startschot van alle doorlopende voorstellingen en exposities. Het festivaldorp op het Piet Heynsplein opent de poorten, Historische Herrie klinkt door straten en stegen, jonge scheepsbouwers stellen het drijfvermogen van hun zelf in elkaar geknutselde vaartuigen op de proef en tijdens Opera Adios bezingen zangkoren uit alle windrichtingen de mooie, maar soms ook droevige kanten van migratie.

PAUSE   |   24 t/m 26 jul
Het verhaal van de Pilgrims kent ook een keerzijde. En die keerzijde staat centraal tijdens het tweede weekend van Delfshaven400. Hoe verging het de Native Nations nadat de Pilgrims zich in hun land vestigden? En wat te denken van het lot van de migrant, die onbemind en onbegrepen een weg zoekt in zijn nieuwe vaderland? Heimwee en de liefde voor de eigen cultuur zijn immers universeel. Of je nu in New York, Sydney of Delfshaven woont. Aan de hand van lezingen en debatten, maar ook spoken word en wereldmuziek bekijk je het heden en verleden door een nieuwe, bijzondere bril.

FORWARD   |   31 jul t/m 2 aug
Forward is een weekend voor en door kinderen. Ouders mogen ook komen, zolang ze zich gedragen. Vrijdagavond trappen we af met een veelzijdig jeugdprogramma op het Piet Heynsplein. Zaterdag pakken we door met de Nacht van de Pelgrims: de officiële première van een film over Delfshavenaren die een heel bijzonder verhaal te vertellen hebben. En op zondag vieren we een feestje tijdens YAY!, het leukste kinderfestival van Nederland. Dan gaan we gezichten schminken, bellen blazen en heel veel muziek maken.

REWIND   |   7 t/m 9 aug
Tijdens het laatste weekend gaat Delfshaven400 terug naar het Delfshaven van weleer. Bereid je voor op bijzondere marktkramen, obscure troubadours en demonstraties van eeuwenoude ambachten. Op het Piet Heynsplein vind je een middeleeuws dorpsfeest in een moderne grote stad en op zondag moet de Halve Maen uitgezwaaid worden, want die kiest het ruime sop!

Programma

  • Allemaal
  • FORWARD
  • Gratis
  • Language no problem
  • Meedoen
  • PAUSE
  • PLAY
  • REWIND
22 jul

Aan de hand van lezingen en debatten, maar ook spoken word en wereldmuziek bekijk je het heden en verleden door een nieuwe, bijzondere bril.

07 aug

Tijdens het laatste weekend gaat Delfshaven400 terug naar het Delfshaven van weleer.

31 jul

Forward is een weekend voor en door kinderen. Ouders mogen ook komen, zolang ze zich gedragen.

Meer laden

Nieuws